به گزارش آوا دیپلماتیک، آندره وراس گیمارائس، سفیر ۵۹ ساله برزیل در تهران، با این عبارات مشاهدات و تجربیات خود را از هفتههای نخستین جنگ در ایران خلاصه میکند؛ دورانی که بمبارانهای روزانه ایالات متحده و اسرائیل، اهدافی را در پایتخت و سایر نقاط کشور مورد اصابت قرار دادند.
آقای وراس که در طبقه آخر یک ساختمان مسکونی ساکن است، میگوید دیگر به خاطر نمیآورد در این مدت چند بار نیمه شب با صدای مهیب انفجار و لرزش دیوارها از خواب پریده و از پنجره شاهد ویرانی ساختمانها بوده است.
این دیپلمات در گفتوگوی تلفنی با بیبیسی برزیل میگوید: کسی نیست که در این وضعیت آسیب ندیده باشد. من اینجا همه چیز را از نزدیک میبینم.
وی با استناد به آخرین برآوردهای دولت ایران خاطرنشان کرد که این جنگ تاکنون منجر به جانباختن بیش از ۳۵۰۰ ایرانی شده است؛ حملاتی که علیرغم بهرهگیری از پیشرفتهترین فناوریهای موجود، از ماهوارهها گرفته تا حسگرهای حرارتی، به هیچ عنوان «دقیق» یا «نقطهزن» نبودهاند.
سفیر برزیل تصریح کرد: کشته شدن یک مقام ایرانی در بمباران، با جانباختن دستکم ۱۵ نفر دیگر، مجروحیت تعدادی بیشتر و تخریب گسترده زیرساختها همراه است.
وراس با اشاره به فاجعه مدرسه ابتدایی «شجره طیبه» در شهر میناب، بر این نکته تأکید ورزید که گاه اهداف مورد اصابت فاقد اهمیت راهبردی بوده و صرفاً تلفات انسانی سنگینی بر جای میگذارند. در نخستین روز جنگ، این نهاد آموزشی هدف موشکهای آمریکایی قرار گرفت که منجر به کشته شدن ۱۷۵ نفر، عمدتاً دانشآموزان دختر، شد. دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، در پاسخ به پرسشی درباره این حادثه اظهار داشت: من چیزی در این باره نمیدانم.
سفیر برزیل ضمن انتقاد شدید از مفهوم تلفات جانبی که غالباً در توجیه حمله به اهداف غیرنظامی به کار میرود، آن را ابزاری برای تلطیف آثار مخرب و انسانی جلوه دادن جنگ دانست و افزود: تلفات جانبی یعنی تخریب ساختمانهایی که هدف نظامی نبودهاند؛ یعنی مجروحان و کشتهشدگان. تلفات جانبی یعنی بیمارستانی که به دلیل نزدیکی به یک ساختمان مورد حمله، تخریب میشود. این حملات شامل دانشگاهها و منازل اساتید و دانشمندان نیز شده است.
وی در ادامه هشدار داد: بسیار حیاتی است که نسبت به عادیسازی برخی اقدامات و حمایت از تدابیری که هرگز خواهان وقوع آنها در کشور خود نیستیم، تامل کنیم.
بررسیهای روزنامه نیویورک تایمز، بر اساس تصاویر ماهوارهای با قدرت تفکیک بالا و راستیآزمایی ویدئوهای منتشر شده در رسانههای دولتی و شبکههای اجتماعی، آسیب به ۲۲ مدرسه و ۱۷ مرکز درمانی را تایید کرده است. با این حال، ابعاد خسارات میتواند بسیار گستردهتر باشد؛ چنانکه جمعیت هلال احمر ایران در تاریخ ۲ آوریل اعلام کرد دستکم ۷۶۳ مدرسه و ۳۱۶ واحد درمانی از ابتدای درگیریها آسیب دیده یا ویران شدهاند.
روند بمبارانهای متوالی در ۷ آوریل، پس از اعلام آتشبس دوهفتهای مشروط به بازگشایی تنگه هرمز میان ایالات متحده و ایران، متوقف شد. وراس تشریح کرد که تا پیش از آن تاریخ، حملات به صورت شبانهروزی و غیرقابل پیشبینی انجام میشد.
به گفته وی، اهداف اصلی شامل ساختارهای حکومتی، از جمله تاسیسات سپاه پاسداران و مراکز پلیس بوده است.
اگرچه تهران از زمان آغاز این وقفه در درگیریها در آرامش نسبی به سر میبرد، اما سفیر برزیل معتقد است که پس از شکست مذاکرات اخیر در اسلامآباد پاکستان، جو عمومی حاکم بر جامعه آمیخته با «اضطراب، انتظار و بیم از اهداف بعدی حملات آمریکا و اسرائیل» است.
چند روز پیش از برقراری آتشبس، ترامپ مکرراً تهدید به تخریب پلها و نیروگاههای برق ایران کرده و در شبکه اجتماعی «تروث سوشیال» نوشت: امشب یک تمدن کامل از میان خواهد رفت. سفیر برزیل معتقد است وقتی یک رئیس دولت از چنین ادبیاتی استفاده میکند، مردم تحت هدف، خود را در معرض «جنایت جنگی یا نسلکشی» میبینند.
او میافزاید: بدیهی است که ترجیح میدهیم این اظهارات ترامپ را صرفاً اهرم فشاری بر نظام تلقی کنیم؛ اما وقتی چنین تهدیدی از سوی کشوری با زرادخانه هستهای مطرح میشود، آن هم در نظام بینالمللی که مقامات آمریکایی خود میگویند قواعد دیگر اعتباری ندارند و قانون جنگل (حکم رانی قدرت) حاکم است، موجب نگرانی عمیق میشود.
وراس خاطرنشان کرد که اگر لفاظیهای اولیه ترامپ در ابتدای جنگ جرقههایی از امید برای تغییر ایجاد کرده بود، تهدید به نابودی کامل نتایج معکوسی به همراه داشت.
وی اظهار داشت: نوعی سرخوردگی و شوک عظیم حاکم شده است؛ چرا که این اظهارات، تاریخ ۴ هزار ساله تمدن ایرانی-پارسی را نادیده میگیرد. این تهدیدها ثابت کرد که بهانههای اولیه جنگ صادقانه نبوده و اهداف اعلامنشده دیگری در میان است.
به گفته این دیپلمات، اکنون تجمعات مردمی در حمایت از حاکمیت به کرات مشاهده میشود.
وی در ادامه خاطرنشان کرد: در ایران دیدگاههای متفاوتی وجود دارد، اما تهدیدهای خارجی، به ویژه مواردی که موجودیت دولت-ملت را به خطر میاندازد، بر اختلافات داخلی فایق میآید. واکنش طبیعی در چنین شرایطی، انسجام ملی برای دفاع از کشور است.
علیرغم ادعای ایالات متحده مبنی بر محاصره بنادر ایران در خلیج فارس، وراس معتقد است که این اقدام تاثیر ملموسی بر زندگی روزمره نداشته است. جامعه ایران که بخش اعظم تاریخ معاصر خود را تحت تحریمهای مستقیم و غیرمستقیم سپری کرده، به نوعی «تابآوری و خودکفایی» دست یافته است.
وی افزود: از ۲۸ فوریه، ایرانیان با اقتدار و صلابت برخورد کردهاند؛ فروشگاهها هرگز خالی از کالا نشدند و اختلالات مقطعی برق در برخی مناطق به سرعت برطرف شد.
او برآورد میکند که از میان ۱۸۰ شهروند برزیلی مقیم ایران، حدود ۶۰ تا ۷۰ نفر از طریق مرزهای زمینی کشور را ترک کردهاند.






