آخرین خبرها
سفیر آفریقای جنوبی در ایران: رابطه آفریقای جنوبی و ایران مستحکم و ادامه دار است.

سفیر آفریقای جنوبی در ایران: رابطه آفریقای جنوبی و ایران مستحکم و ادامه دار است.

اعمال تحریم های جدید آمریکا توقف صادرات نفت خام ایران به کشور آفریقای جنوبی را به همراه داشته است و ادامه این تحریم ها برنامه های آتی سفیر جدید آفریقای جنوبی را با چالش جدی مواجه می کند. این در حالی است که وی معتقد است می توان با تمرکز بر روی ظرفیت های مشترک اقتصادی، افق های جدیدی در مناسبات دو کشور ترسیم کرد تا در سایر حوزه های اقتصادی، ایران و آفریقای جنوبی با یکدیگر همکاری مستمر داشته باشند.

مصاحبه اختصاصی آوا دیپلماتیک با آقای ویکا مازوی کومولو، سفیر آفریقای جنوبی در ایران

قبل از سمت سفیر آفریقای جنوبی در ایران، چه سمت های دیپلماتیک و غیر دیپلماتیک داشته اید؟

از ژانویه سال ۲۰۱۲ تا دسامبر سال ۲۰۱۵ سفیر فوق العاده و تام الاختیار آفریقای جنوبی در آنکارا و همزمان آکرودیته در آذربایجان و ازبکستان بودم. از ژانویه سال ۲۰۰۶ تا دسامبر سال ۲۰۱۱ سمت سرکنسول آفریقای جنوبی در شهر شانگهای چین را عهده دار بودم.

از سال ۲۰۰۹ تا پایان سال ۲۰۱۰ و در طول نمایشگاه جهانی شانگهای ۲۰۱۰ به عنوان عضو کمیساریای عالی بخش آفریقای جنوبی خدمت کردم. سابقه خدمت در دپارتمان تجارت و صنعت آفریقای جنوبی را نیز دارم. همچنین، در سال های ۲۰۰۲ و ۲۰۰۳ نیز در شیکاگو به عنوان نماینده اقتصاد خارجی آفریقای جنوبی با تمرکز بر جذب سرمایه گذاری خارجی در آفریقای جنوبی فعالیت کردم. علاوه بر این، من سابقه کار در بخش خصوصی و مدیریت چندین کسب و کار از جمله ریاست دو شرکت را دارا هستم. آخرین سمت من قبل از ورود به ایران ریاست یک شرکت در زمینه تولید شراب بود.

با توجه به تجدید تحریم ها علیه ایران، تحقق برنامه های اقتصادی بین دو کشور را چگونه ارزیابی می کنید؟

همه موارد تحت تحریم نیست. بخش ها و حوزه های دیگری وجود دارند که ایران و آفریقای جنوبی می توانند بر آنها تمرکز کنند. توجه ما به بنگاه های کوچک و متوسط معطوف است که می توانند بستر کار اقتصادی بین دو کشور شوند. به عنوان مثال بخش های کشاورزی، اتومبیل، دارو، معدن و بسیاری موارد دیگر.

در ملاقاتی که با رئیس جمهور روحانی داشتید، وی اشاره کرد که ایران و آفریقای جنوبی می توانند مکمل یکدیگر باشند. برای تحقق این گفته، دو کشور باید بر روی چه زمینه هایی برای همکاری متمرکز شوند؟

ما می توانیم در حوزه های مختلفی که پیشتر به آنها اشاره کردم مثل دارو، صادرات گوشت، مرکبات و موارد دیگر همکاری کنیم. همانطور که به خوبی اطلاع دارید، وضعیت اقلیمی فصلهای دو کشور برعکس یکدیگر است و این موضوع امکان افزایش صادرات بین دو کشور را فراهم می آورد. در بخش پتروشیمی نیز ظرفیت عظیمی برای همکاری وجود دارد.

آیا در مواردی که اشاره کردید، پروژه های اقتصادی یا همپوشانی عملیاتی بین دو کشور وجود دارد؟

شرکت MTN آفریقای جنوبی با شرکت ایرانسل وارد سرمایه گذاری مشترک شده است. البته در حال حاضر پروژه دیگری وجود ندارد، اما هنوز هم برای سرمایه گذاری مشترک بین دو کشور فرصت های فراوانی موجود است.

چندین هیئت از دو کشور ملاقات داشتند. آخرین آنها حضور معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری به همراه نمایندگان حدود ۵۵ شرکت ایرانی به آفریقای جنوبی بود که بعضی از این شرکتها با بنگاههای کوچک و متوسط آفریقای جنوبی در زمینه های خدمات سلامت و سایر نوآوری ها و حوزه های فنی کسب و کار، همکاری هایی را آغاز کرده اند.

در نیمه اول سال ۲۰۱۸، آفریقای جنوبی چه مقدار نفت خام از ایران وارد کرده است؟ نمودار واردات نفت چه تغییراتی داشته است؟ چرا آفریقای جنوبی همچون برخی دیگر از کشورها معافیت های تحریمی دریافت نکرده است؟

در گذشته ۷۰ درصد واردات نفت خام آفریقای جنوبی از ایران بود. وقتی تحریم های سازمان ملل اعلام شد، واردات نفت از ایران را به صفر رساندیم. دلیل آن هم چیزی نبود جز عدم امکان واردات نفت از ایران. بنابراین منابع دیگری را جایگزین واردات نفت ایران کردیم.

آیا تاسیس خط بانکی مشترک بین دو کشور به روابط اقتصادی دو جانبه کمک می کند؟

در حال حاضر، هیچ بانک ایرانی در آفریقای جنوبی وجود ندارد. برای تسهیل معاملات اقتصادی، دو کشور باید سازوکاری را ایجاد کنند که امکان انجام تراکنش های مالی را فراهم آورد.

امیدواریم که اینستکس امکان همکاری را برای کشورهایی چون آفریقای جنوبی مهیا کند. با این حال، جایگزین این موضوع می تواند ایجاد راهکاری بین کشورهای جنوبی قاره آفریقا که عضو جامعه توسعه جنوب آفریقا (SADC) هستند و ایران باشد. ۱۵ کشور عضو جامعه توسعه جنوب آفریقا هستند که به گمان من باید به آن، به عنوان یک منطقه و حتی یک قاره نگریست تا به کمک آن، بتوان تجارت با ایران را بدور از موانع تحریمی آمریکا ادامه داد.

آیا در خصوص خط دوجانبه بانکی، مذاکراتی در حال جریان است؟

برای تحقق این امر، ایران نیازمند تطبیق کامل با استانداردهای بین المللی و چارچوب قانونی مندرج در FATF، از جمله کنوانسیون های CFT و پالرمو است.

تجار و بازگانان دو کشور چگونه می توانند بدون وجود خط بانکی یا اعتباری ارتباط خود را حفظ کنند؟

آفریقای جنوبی و ایران باید بیشتر روی کسب و کارهای کوچک و متوسط در دو کشور تمرکز کنند. این امکانپذیرترین راه جهت تسهیل یا ایجاد یک روش جایگزین برای پرداخت های مالی است. به عنوان مثال، دو کشور می توانند پرداخت های خود را به ارز کشور ثالث انجام دهند یا راه مدرن دیگری را برای این امر پیدا کنند. اعتقاد من این است که باید خلاقیت را به این موضوع وارد کرد. باید به ابعاد عملی مبحث پرداخت الکترونیک را بیشتر مد نظر قرار داد و دید امکان پرداخت با استفاده از رمز ارز (شیوه صدور حواله یا دستور پرداخت با استفاده از جدول رمز متناظر نزد طرفین بانکی) تا چه اندازه میان دو کشور عملی است. باید تحقیق و تفحص بیشتری در این زمینه صورت پذیرد.

شما به این موضوع اشاره کردید که ظرفیت هایی برای همکاری در زمینه شیلات وجود دارد. آیا این ظرفیت ها شناسایی شده اند یا فقط به عنوان ظرفیت های بالقوه باقی مانده اند؟

در حال حاضر هم ظرفیت و هم همکاری هایی در حوزه های شیلات، طیور، پرورش شترمرغ و واردات گوشت گاو بین دو کشور وجود دارند.

وضعیت همکاری ها در زمینه های پزشکی و سلامت به چه صورت است؟

ایران بخش سلامت بسیار خوبی دارد. داروهای خیلی خوبی در ایران تولید می شوند و دانشجویان پزشکی فوق العاده ای نیز در ایران تربیت می شوند که حاکی از وجود دانشکده های پزشکی ممتاز است. همچنین در ایران شرکت های دارویی تولیدکننده داروهای غیر ژنریک وجود دارند که بیشتر کشورهای در حال توسعه توان خرید دارو از این شرکت ها را دارند.

آیا همکاری آکادمیک بین دو کشور قابل پیش بینی است؟

بله، همانطور که در مورد دانشکده های پزشکی گفتم، می توانیم شاهد حضور دانشجویانمان در ایران باشیم؛ همانطور که شما دانشجویان ایرانی را در آفریقای جنوبی دارید. این امکان وجود دارد که دانشجویان پزشکی و غیرپزشکی آفریقای جنوبی درایران تحصیل کنند. علاقه ما این است که این دانشجویان بیشتر در مقطع تحصیلات تکمیلی خود باشند. بنابراین مایل هستیم تا همکاری بیشتری بین دانشگاههای ایرانی و دانشگاههای آفریقای جنوبی شکل بگیرد. آفریقای جنوبی دارای دانشکده های پزشکی شناخته شده در سطح دنیا و دانشکده های اقتصادی ممتاز است. همچنین بزرگترین دانشگاه آنلاین جهان (UNISA) متعلق به کشور ما است.

چه توافقاتی در سفر وزیر علوم آفریقای جنوبی به ایران حاصل شده است؟

به نظرم دو کشور چندین حوزه را برای همکاری شناسایی کردند و به همین دلیل بود که به دنبال سفر وزیر علوم آفریقای جنوبی به ایران، معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری ایران به آفریقای جنوبی آمد تا در خصوص قابلیت تحقق و عملی کردن این توافقات اطمینان حاصل کند. وی نمایندگان ۵۱ شرکت دانش بنیان را همراه خود به آفریقای جنوبی آورد که در بین سایر همراهان وی نمایندگان شرکت هایی در حوزه پلیمر و مواد پتروشیمی، فناوری اطلاعات، میادین نفت و گاز، شیلات، نانو تکنولوژی، سلول های بنیادی و موارد دیگر حاضر بودند.

در مورد علوم بهداشتی باید بگویم که ما در میان برترین کشورهای علوم پزشکی هسته ای قرار داریم که این علوم را جایگزین برنامه هسته ای پیشین خود کرده ایم. آفریقای جنوبی همچنین در تکنولوژی لیزر نیز یک کشور پیشتاز است. بنابراین همکاری های زیادی بین دو کشور در بسیاری از این زمینه ها شکل خواهد گرفت.

چند ماه گذشته کمسیون مشترک همکاری دفاعی نظامی دو کشور در آفریقای جنوبی برگزار شد. این نشست دارای چه دستاوردی بود؟

این همکاری شامل تبادل تخصص و آموزش نیروهای نظامی، علوم بهداشتی و امور نظامی می شد. موضوع مهم دیگر، امورکهنه سربازان است که این شانس را به ما می دهد تا سنگ محکی وجود داشته باشد که بتوانیم خدمات و مزایا را ارزیابی کنیم.

آیا شرکت  MTN آفریقای جنوبی برنامه جدیدی برای سرمایه گذاری در ایران دارد؟

MTN یک شرکت خصوصی است که تصمیمات سرمایه گذاری آن براساس منافع سرمایه گذاری راهبردی­اش تعیین می شود. مطمئن هستم هر زمان که تصمیمی در این خصوص گرفته شود، از آن مطلع خواهیم شد. در این رابطه هنوز با MTN صحبتی نداشته ام.

با توجه به اینکه اکثر قطعات خودرو برای غول های خودرو سازی مانند مرسدس بنز در آفریقای جنوبی تولید می شوند، آیا تولید کنندگان خودرو در ایران مذاکراتی با همتایان آفریقای جنوبی خود داشته اند؟

بخاطر داشته باشید که تولید قطعات خودرو یک کسب و کار جهانی است. آفریقای جنوبی با سایر شرکت های اصلی تولید کننده تجهیزات (OEM) در سطح جهانی رقابت می کند. چند وقت پیش بازدیدی از شرکت سایپا داشتم و به دنبال آن هستیم تا همکاری احتمالی در زنجیره تامین قطعات خودرو را داشته باشیم.

در حوزه صنعت گردشگری چه ظرفیت هایی جهت همکاری مشترک وجود دارد؟ حضرتعالی چه تسهیلاتی برای توسعه حوزه گردشگری بین دو کشور در سال ۲۰۱۹ در نظر گرفته اید؟

ماه پیش بود که جلسه ای برگزار شد و طی آن، آژانس های توریستی ایرانی با همتایان خود در آفریقای جنوبی دیدار کردند. هدف، افزایش همکاری در جهت توسعه گردشگری بین دو کشور است. دستاورد این دیدارها بر اساس آنچه که آژانس های گردشگری دو کشور به دنبال آن هستند به دست خواهد آمد. ما به ظرفیت های گردشگری بین دو کشور بسیار خوشبین هستیم. شکی نیست که آینده روشنی در این مورد پیش روی دو کشور قرار دارد. اضافه می کنم که وجود شهرهایی چون شیراز و اصفهان در ایران می تواند موجب افزایش تعداد توریست و در نتیجه توسعه گردشگری بین دو کشور شود.

خبرها حاکی از آن است که صدور ویزای توریستی برای شهروندان ایرانی و آفریقای جنوبی برداشته شده است. آیا این خبر صحت دارد؟

اداره امور داخلی آفریقای جنوبی که کارهای مربوط به صدور ویزا را بر عهده دارد، بسته ای را برای کشورهای مختلف بر اساس عملکرد متقابل آن ها در نظر گرفته است. این بدان معنی است که به محض حصول توافق بین نهادهای ذیربط دو کشور، این برنامه عملیاتی خواهد شد.

در سال ۲۰۱۸ چه تعداد ایرانی از آفریقای جنوبی بازدید کردند؟

این عدد بسیار اندک و ناچیز است؛ چیزی در حدود ۴۵۰۰ نفر. بعد از امضای برجام شاهد افزایش تصاعدی گردشگران ایرانی به آفریقای جنوبی بودیم که با خروج یکجانبه آمریکا از برجام و اعمال تحریم های ناعادلانه و بی مورد، مجددا با کاهش حضور گردشگران ایرانی مواجه شدیم.

چه تعداد دانشجو ایرانی در آفریقای جنوبی تحصیل می کنند؟

در سالیان اخیر تعداد دانشجویان ایرانی که آفریقای جنوبی را برای تحصیل در دوره های کوتاه و بلندمدت انتخاب کردند، همواره رو به افزایش بوده است. اعلام عدد دقیق سخت است، اما در عین حال خالی از لطف نیست که بگویم در آینده نیز شاهد روند حضور مداوم دانشجویان ایرانی در آفریقای جنوبی خواهیم بود.

با توجه به سقوط ارزش ریال ایرانی مقابل دلار آمریکا، آیا این امکان وجود دارد که حضرتعالی در رابطه با تسهیل فرآیند گردشگری برای توریست های ایرانی با مقامات آفریقای جنوبی صحبت کنید؟

ایرانی ها ذاتا اهل مسافرت هستند و ایرانی های بسیار زیادی را می بینیم که به کشورهای مختلف دنیا سفر می کنند. آفریقای جنوبی مقصدی است که برای ایرانی ها کمی دور است و بالتبع هزینه های سفر به آفریقای جنوبی برای ایرانی ها کمی بیشتر می شود و به همین دلیل ایرانی های کمتری آفریقای جنوبی را مقصد سفر خود انتخاب می کنند.

کاری که ما می کنیم تلاش برای کم کردن برخی از این مشکلات است. آژانس های گردشگری بسته هایی را آماده می کنند تا شرایط سفر به آفریقای جنوبی تسهیل شود؛ شرایطی که هزینه سفر گروهی به آفریقای جنوبی کمتر از سفر شخصی باشد. این آژانس ها با خطوط هوایی و هتل های مختلف مذاکره می کنند تا هزینه ها را کاهش دهند. این موضوعی است که امیدواریم به آن برسیم.

چندی پیش شورای حقوق بشر به دنبال تصویب قطع نامه ای علیه ایران بود که آفریقای جنوبی رای منفی علیه آن داد. در همین راستا روابط سیاسی بین دو کشور را چگونه ارزیابی می کنید؟

ایران و آفریقای جنوبی در مجمع­های چندجانبه مختلفی با یکدیگر همکاری می کنند. دو کشور به دنبال صلح و ثبات و حفظ حقوق بشر هستند. حقوق بشر اساس سیاست خارجی ما است و آفریقای جنوبی همواره این اصل را حفظ کرده است و هر کجا که حقوق مردم کشوری تضییع شود در مقابل آن خواهیم ایستاد.

این حقیقت که ما رای مخالف می دهیم به محکومیت برخی کشورها که متهم به نقض حقوق بشر هستند، نشان دهنده رفتار فراجناحی ما است و به سیاست خود متعهد هستیم و از دریچه نگاه خودمان مسائل حقوق بشری و مسائل دیگر را نظاره می کنیم. پس می گویم که بله، رابطه آفریقای جنوبی و ایران مستحکم و ادامه دار است. ما ممنون حمایت ایران برای انتخاب سه باره آفریقای جنوبی به عنوان عضو غیر ثابت شورای امنیت سازمان ملل هستیم. دو کشور به همکاری خود در موضوعاتی که در آن منافع مشترک دارند، ادامه می دهند تا صلح بین المللی که موضوع بسیار مهمی است را به ارمغان آورند.

 

همان طور که مطلع هستید بیانات و تصمیمات آقای ترامپ همواره چالش برانگیز است. وی در صحبت های اخیر خود در خصوص “تصرف زمین ها و مزارع” و “کشتار کشاورزان سفید پوست” در آفریقای جنوبی ابراز نگرانی کرده است. روابط ایالات متحده و آفریقای جنوبی در دوران ریاست جمهوری آقای ترامپ، دستخوش چه تغییراتی شده است؟

ابتدا باید بگویم که خروج ایالات متحده از برخی معاهدات بین المللی باعث شده است تا بعضی از کشورها در مشارکت با مسائلی مانند توافقنامه تغییرات اقلیمی پاریس و همکاری های بین المللی تجارت، دچار اختلافات زیادی شوند. خروج یک جانبه ایالات متحده از برجام که توافقی برای آوردن صلح و ثبات در منطقه بود، موجب سردرگمی و اختلافات غیر ضروری شده است. آفریقای جنوبی حامی برجام است که بین ایران و جامعه بین المللی به امضاء رسیده است و براین باور است که خروج رئیس جمهور ترامپ از برجام بی مورد و ناقض قوانین بین المللی است.

آفریقای جنوبی همچنین به مسئله حاکمیت و تمامیت ارضی سایر کشورها پایبند است. به همین منظور عدم مداخله در امور داخلی سایر کشورها و واگذاری تعیین سرنوشت هر کشوری به دست مردم همان کشور را پاس می دارد. آنچه که رئیس جمهور ترامپ انجام داده ایجاد اختلاف در جامعه بین المللی بوده است. او سندی را که در مورد مالکیت زمین سخن می گوید مطالعه نکرده است و رئیس جمهور ما نیز صراحتاً گفتند که رئیس جمهور ترامپ باید سرش گرم کارهای خود باشد و در امور سایر کشورها دخالت نکند؛ همانطور که آفریقای جنوبی در امور داخلی ایالات متحده دخالت نمی کند. رابطه ما با ایالات متحده بسیار خوب است و این کشور یکی از شرکای تجاری اصلی ما محسوب می شود. پس ما مخالف مردم آمریکا نیستیم و متعهد به روابط خوبمان با سایر کشورها می مانیم.

آیا مذاکرات مربوط به اصلاح قانون اساسی آفریقای جنوبی به زودی اجرا خواهد شد؟

بر اساس منشور آزادی، آفریقای جنوبی متعلق به هر کسی است که در آن زندگی می کند. در حال حاضر مسئله این است که بخش بزرگی از زمین ها، یعنی ۸۷% آن در دست سفیدپوستان است و سیاه پوستان آفریقای جنوبی تنها مالک ۱۳% زمین های کشور هستند. این وضعیت قابل تحمل نیست و بعد از ۲۵ سال آزادی باید تغییر کند.

مردم آفریقای جنوبی تصمیم دارند تا از طریق نمایندگان خود بخش ۲۵ قانون اساسی را اصلاح کنند تا اجازه سلب مالکیت زمین بدون پرداخت خسارت را داشته باشند. قصد داریم این کار را به شیوه ای منظم انجام دهیم تا موجب تضعیف امنیت غذایی نشود. اکثریت کشاورزان و شهروندان ما با این تغییرات موافق هستند، از جمله کشاورزان سفید پوست که دارای بخش بزرگی از زمین ها هستند. آنها می خواهند در تقسیم مجدد زمین ها همکاری نزدیکی با دولت داشته باشند و این زمین ها را برگردانند تا از این طریق، بتوانند فعالیت های کارآفرینانه خود را دنبال کنند و بر اساس حق خود، مالک زمین باشند.

حتی نهادهایی که دارای زمین های زیادی هستند از انجام این اصلاحات خرسند هستند. ما نمونه های بسیار خوبی از کشاورزانی داریم که تعدادی از کارگران خود را به عنوان مالک مشترک زمین های کشاورزی که در آن کار می کنند، قرار داده اند. به هیچ وجه نمی خواهیم امنیت غذایی کشور را به مخاطره بیاندازیم، بنابراین باید به نحوی این کار صورت پذیرد که مورد پذیرش همه باشد.

با توجه به اینکه تولید سلاح، منبع اصلی درآمد برای آفریقای جنوبی است، در گزارشی خواندم که مذاکراتی مبنی بر اینکه عربستان سعودی سهامدار کارخانه اسلحله سازی این کشور شود در جریان است. آیا این موضوع صحت دارد؟

آفریقای جنوبی دارای یک اقتصاد متنوع است و به یک بخش متکی نیست. کشاورزی، معدن، گردشگری و بخش خدمات، در کنار سایر بخش ها، از اصلی ترین ایفا کنندگان نقش در اقتصاد ما هستند.

نظر شما مبنی بر تصمیم آقای ترامپ در انتصاب یک طراح کیف زنانه به عنوان سفیر جدید ایالات متحده در آفریقای جنوبی چیست؟ آیا در این انتصاب پیام خاصی وجود دارد؟

اگر وی پذیرفته شود، آفریقای جنوبی برخورد و احترام یکسانی به وی همانند سایر دیپلمات ها خواهد داشت. من در جایگاهی نیستم که بگویم آیا ایشان صلاحیت خدمت به عنوان سفیر را دارد یا خیر. چیزی که می توانم درباره ایشان بگویم این است که وی در گذشته شهروند آفریقای جنوبی بوده و بنابراین شناخت خیلی خوبی از کشور مقصد دارد. امیدواریم که این شناخت امتیاز وی باشد. برای او بهترین ها را آرزو می کنم.

گفتگو از: محمدرضا نظری

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.