آخرین خبرها
بررسی عملکرد مرکز تجاری ترکیه در ایران در گفتگو با آقای محمت علی ارکان

بررسی عملکرد مرکز تجاری ترکیه در ایران در گفتگو با آقای محمت علی ارکان

در تیرماه ۱۳۹۶ مرکز تجاری ترکیه در ایران با سخنرانی نهاد زیبکچی وزیر اقتصاد ترکیه و خسرو تاج معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت ایران و با حضور جمع زیادی از بازرگانان دو کشور به صورت رسمی در تهران گشایش یافت. در این مراسم زیبکچی بر این نکته تاکید کرد که “به دنبال این نیستیم که فقط سرمایه گذاری و واردات به ایران داشته باشیم. بلکه همکاری با تجار ایرانی و خرید مواد خام و واردات برای ترکیه هم از برنامه های ما خواهد بود.” به منظور بررسی تاثیرات راه اندازی مرکز تجاری ترکیه در ایران بر روابط اقتصادی دو کشور با مدیریت آن در تهران گفتگویی انجام داده ایم که در ادامه می خوانید.

گفتگوی اختصاصی آوا دیپلماتیک، با آقای محمت علی ارکان مدیریت مرکز تجاری ترکیه در ایران

کشور ترکیه در کدام کشورها دفتر تجاری دارد و وظیفه محول شده به این دفاتر چیست؟

دفاتر تجاری نهادهای دولتی هستند و به شرکت ما اتلاق نمی شوند. کار اصلی شرکت مادر تخصصی ما از آنچه دفاتر تجاری انجام می دهند متفاوت است.

شرکت ما مراکز تجاری را در سرتاسر جهان دایر می کند و تا کنون، ما در پنج شهر دفاتر خود را افتتاح کردیم و ۶ دفتر دیگر در آینده نزدیک و چند دفتر پس از آن، گشایش خواهند شد. ایده اصلی در این فرایند، ایجاد محیطی امن و قابل اطمینان و بستری برای مراودات و دیدارهای بازرگانان است.

مهمترین اولویت کاری دفتر تجاری ترکیه در تهران چیست؟

برای آگاهی از اولویت های دفتر تجاری، باید به سراغ بخشهای مرتبط در سفارت ترکیه بروید. با این حال، می توان گفت اولویت اصلی شرکت ما ایجاد بستری برای همکاری و محیطی امن برای کسب و کار میان ایران و ترکیه است.

همکاری بیشتر به افزایش ثروت هر دو کشور منجر خواهد شد. سعی ما این است که تاجران دو کشور را گرد هم آوریم تا حوزه های همکاری و فرصت های کسب و کار را شناسایی کنند.

برای ایجاد مرکز تجاری در تهران چه روال قانونی در ایران طی شده است؟

این شرکت کاملاً خصوصی است و دو سال قبل تأسیس شد و نظیر دیگر شرکت ها، ذیل حقوق تجاری ایران ثبت و راه اندازی شده است.

ما یک دفتر تجاری نیستیم و فکر می کنم شما این دو مبحث را با یکدیگر اشتباه گرفته اید. ما به مراجع قانونی ضابط و مالیاتی مراجعه و شرکت را از طریق وکیل و مشاوران حسابداری خود ثبت کردیم.

آیا این مرکز صرفا برای بازاریابی کالاهای ترکیه افتتاح شده است؟

ایده اصلی کار ما، بازاریابی کالاهای ترکی است، چراکه مجمع صادرکنندگان ترکیه با ۷۲ هزار عضو صادرکننده مالک شرکت ما است. البته ما به دنبال یافتن حوزه های همکاری متقابل نیز هستیم. در حال حاضر، مشغول طرحی شده ایم که آکادمی مد استانبول با همکاری انجمن صادرکنندگان و تولیدکنندگان محصولات نساجی ایران به آموزش طراحان ایرانی می پردازد.

همچنین، با صادرکنندگان ماشین آلات نساجی ترکیه در تماسیم تا کارگاهی را ترتیب دهیم و فعالیت های بین شرکتی در بخش فرایندهای نساجی ایران را به منظور آموزش کارکنان آنها و استفاده بهینه از ماشین آلات تدوین کنیم.

ایران در روند بازاریابی جدید ترکیه از چه اهمیتی برخوردار است؟

ایران کشور جدیدی برای ترکیه نیست. ایران همسایه ما است و همیشه روابط نزدیکی با هم داشته ایم. در طول تاریخ، ما همواره کنار یکدیگر ایستاده ایم. از این رو است که می گویم ایران چیزی نیست که به تازگی ترکیه آن را کشف کرده باشد و یا ایران اخیراً متوجه اهمیت ترکیه شود.

ما بایکدیگر مرز جغرافیایی داریم و بنابراین، هر دو کشور برای یکدیگر مهم هستند. ما باید به یکدیگر احترام بگذاریم و با هم کار کنیم. هیچ کشوری نیست که بتواند توسعه خود را بدون روابط تجاری و اقتصادی با کشورهای همسایه اش بهبود بخشد. البته توجه ویژه ای به همسایه خود داریم و باورمان این است که باید داد و ستد متقابل را افزایش دهیم و همکاری خود را فراتر از تجارت پیش ببریم.

این مرکز تا چه حد می تواند مسیر کالاهای ترکی را در ایران تسهیل کند؟

آوردن کالا به ایران در شرح خدمات و مجوز ما نیست. کالاها را تنها می توان از طریق واردکنندگان به کشور آورد که ما جزو آنها نیستیم. ما مرکزی نیستیم که به واردات کالا بپردازد و حوزه کار ما شامل واردات کالا برای اعضایمان نمی شود. می توانیم به صادرکنندگان ترک کمک کنیم تا مقررات ایران را بشناسند و پیش از صادرات محصولشان، از شرایط بازار آگاه شوند.

این مرکز نمی تواند چیزی بفروشد و مرکز خرید نیست. ما چند شرکت داریم که نمونه محصولات خود را به نمایش می گذارند و هیچ یک از اعضایمان حق انجام فعالیت های مربوط به فروش در مرکزمان را ندارند. این مرکز برای ملاقات با همتایان ایرانی شرکت ها تعبیه شده است و می توان آن را به محل برگزاری بلندمدت یک نمایشگاه تشبیه کرد.

آیا به شرکت های ترکیه ایی که قصد دارند در مرکز تجارتی ترکیه در تهران جایگاهی داشته باشند کمک هایی در مخارج انبار و حضور در نمایشگاه پرداخت می شود؟

در حال حاضر، ما هیچ انباری نداریم و تنها غرفه های نمایشگاهی موجود است که برای نمایش خطوط تولید شرکت ها استفاده می شود.

آیا محصولات ساخت ترکیه با قیمت‌گذاری بر اساس نرخ دلار، در ایران عرضه می شوند؟

اگر منظورتان از قیمت گذاری در مرکز ما است، ما هیچ چیز را قیمت گذاری نمی کنیم. نحوه قیمت گذاری کالاها توسط تولیدکنندگانشان در مذاکره با همتایان آنها مشخص می شود و ما از آن بی خبریم. این فرایند جزو رموز کسب و کار آنها است و ما را در جریان چنین اقدامی نمی گذارند.

با این حال و بطور کلی، کالاهای ترکی را می توان در نقاط مختلف جهان، به دلار یا یورو قیمت گذاری کرد. در ایران، قیمت گذاری به دلار ممکن نیست، زیرا عقد قرارداد به دلار ممنوع است. قیمت یک کالا در تجارت بین المللی بر اساس سازوکارهای کلی و وابسته به مسایل منطقه ای یا محصولات است.

بر نحوه حضور و عرضه محصولات برندهای ترک در ایران چه نظارتی دارید؟

ما هیچ نظارتی بر شرکت های ترک نداریم و در صورتی که با ما تماس بگیرند، صرفاً شرایط بازار را به آنها می گوییم. در اکثر مواقع، شرکت ها اطلاعات را از رایزن اقتصادی سفارت ترکیه در ایران می گیرند. اما ما نیز مایلیم تا از دید بخش خصوصی به بازار نگاه کنیم. در چنین حالتی، آنها به ما مراجعه می کنند و اطلاعات دقیقی از شرایط می گیرند.

آیا برندهای ترک تولید خود را در ایران افزایش داده اند؟

به هیچ وجه. آنها مایل به انجام این کار و اشتغال زایی همزمان هستند، اما به دلیل وجود برخی موانع، نمی توانند آنگونه که باید، کار کنند.

محافظه کاری در بازار ایران افزایش یافته و به یکی از موانع اصلی در راه توسعه کشور، سرمایه گذاری و روابط سودمند اقتصادی متقابل بدل شده است. هیچ کشوری در جهان نیست که از محافظه کاری سود ببرد. با این حال، آزادسازی (بازار) راه را برای توسعه کشور هموار می کند.

راه های بسیاری برای توسعه صنعت در یک کشور وجود دارد، اما ممانعت از واردات و منع رقابت در این زمره قرار نمی گیرد.

آیا ایران هم مرکز تجاری مشابه ایی در ترکیه دارد؟

ایران دفاتر تجاری در سفارت خود در آنکارا و کنسولگری این کشور در استانبول دارد، اما مرکز تجارت ایران هنوز دایر نشده است. اگرچه ما قویاً همتایان ایرانی خود، نظیر اتاقهای بازرگانی، را به ایجاد چنین مرکزی ترغیب می کنیم و به آنان اطمینان می دهیم که در این مسیر کمکشان می کنیم، اما چنین اتفاقی هنوز رخ نداده است. امید داریم در آینده نزدیک، بخش خصوصی ایران مرکز تجاری خود را در استانبول یا دیگر شهرها افتتاح کند و ما بتوانیم بستر زنجیره کاری دیدارهای تجاری را برای دو کشور تکمیل کنیم.

مرکز تجاری ترکیه چه فعالیت هایی برای تأسیس کارخانه ها و صنایع مدرن در کنار توسعه و تقویت بنگاههای تولیدی انجام داده است؟

من فکر می کنم شما مرکز ما را با وزارت صنعت، معدن و تجارت اشتباه گرفته اید. ما شرکتی خصوصی هستیم که بستری برای مراوده بازرگانان دو کشور و راه اندازی روابط بازرگانی فراهم می کند. توان ما بیش از این نیست. ما برای احداث نیروگاه، کارخانه در داخل ایران و … مشاوره می دهیم، اما هرچیزی بیش از این، خارج از حیطه کار ما است. سوال شما را باید مقامات دولتی پاسخ دهند.

مرکز تجاری ترکیه چه اقدامی می تواند در زمینه گردشگری در ایران انجام دهد؟

این مسئله در حیطه کار ما نیست و مقامات ایرانی باید به آن پاسخ دهند. ما دفتر گردشگری نیستیم. با این حال، گردشگری به تجهیزات و ساماندهی خدمات نیاز دارد و بدون آن، ممکن نیست توسعه ای در توریسم رخ دهد. همچنین، برخی تصمیمات نباید به گردشگری یا بازرگانانی که به ایران می آیند تعمیم یابد.

اخیراً مردم می آیند و نمی توانند ارزشان را در هتل یا هیچ جای دیگری به ریال ایران تبدیل کنند. این اقدامات پیام درستی به گردشگران بالقوه از این کشور نمی دهد.

این مرکز برای جلوگیری از تجارت غیررسمی یا قاچاق چه تمهیداتی در نظر گرفته است؟

مبارزه با تجارت غیررسمی و قاچاق وظیفه گمرک و نیروهای امنیتی یک کشور است. ما نه دفتر گمرک هستیم و نه نیروی امنیتی ایران و نه حتی اجازه پرداختن به چنین مسایلی را داریم. در همه جای دنیا، تجارت غیررسمی می تواند به سادگی توسط واردکنندگان و همکاری آنان با مقامات هرکشور انجام شود. بعنوان یک مرکز تجاری، ما بخشی از این سیستم نیستیم.

ایران و ترکیه از چه ظرفیتی برای بهبود روابط اقتصادی برخوردارند؟ این دو کشور چگونه می توانند مکمل یکدیگر باشند؟

ظرفیت هر دو کشور هنگفت است و برای انتفاع از این ظرفیت، کسب و کار باید آزاد و امن شود. در غیر این صورت، ما حتی نمی توانیم درباره ظرفیت ها صحبت کنیم. فضای اقتصادی دو کشور نشانگر ظرفیت و طبیعت مکمل است. کشورهای ما می توانند یکدیگر را حمایت کنند؛ در واقع، به خاطر مردمشان هم که شده، باید این کار را انجام دهند. هر تصمیمی که برای همکاری دو کشور مضر باشد، هیچ ثمری ندارد و به مثابه نادیده گرفتن نیازهای مردمشان است.

چه افقی ترکیه برای صادرات کالا به ایران در سال جاری مدنظر قرار داده است؟

در سال جاری، نمی توان چیزی و یا عکس العمل کسی را به دلیل تصمیمات ترامپ، پیش بینی کرد. وضعیت فعلی بازار در ایران نیز بخاطر تصمیمات مقامات، نظیر منع شرکت ها از تبدیل منافعشان به دیگر ارزها و انتقال آنها به کشورهای مبدأ، بسیار بی ثبات است. در حالت عادی، بخشهای بسیاری با ظرفیت قابل توجه وجود دارند، اما در وضعیت کنونی، بسیار دشوار است که به آنها بپردازیم، زیرا بیشترشان با ممنوعیت واردات مواجهند.

تراز صادرات ترکیه به ایران به دلار چقدر است؟

ایران بین دو کشور، تراز مثبتی دارد. در حال حاضر، ایران ۳٫۴ میلیارد دلار به ترکیه صادرات و ۱٫۱ میلیارد دلار در بازه ۵ ماهه از ترکیه واردات داشته است. اعداد و ارقام دو سال قبل متعادل تر بودند. البته در این بازه دو ساله، ایران به تدریج تصمیماتی را اتخاذ کرد که سبب محدودیت تجارت شد. این تصمیمات از دل سیاست های محافظه کارانه بر می آیند. همانطور که پیشتر گفته شد، سیاست های محافظه کارانه کمکی به توسعه نمی کنند و سرمایه گذاران را می ترسانند. ما درک می کنیم که ایران این تصمیمات را برای توسعه صنعت داخلی خود می گیرد، اما خودمان این اقدامات را در ترکیه انجام دادیم و دیدیم که به دلیل نبود رقابت و تنبلی صنایع، هیچ نتیجه ای جز ضرر ندارد. از یک جایی به بعد، اقتصاد ترکیه را آزاد کردیم و شرکت های ترک توانستند در سرتاسر جهان رقابت کنند و فناوری و دانش را در بخشهای مشخصی وارد نمایند.

 در چه حوزه هایی امکان سرمایه‌گذاری مشترک میان دو کشور وجود دارد؟

من معتقدم حوزه های بسیاری نه تنها در ایران، بلکه در ترکیه نیز برای سرمایه گذاری مشترک وجود دارند. یکی از این بخشها، انرژی و بخش دیگر، ساخت زیرساخت در کنار ارتباطات، بندرسازی، خودروسازی و تولید ماشین آلات است. هرچند که همه این ها به فضای کسب و کار کشور بستگی دارند. با همه محافظه کاری هایی که اخیراً شاهد بودیم و نیز دردسرهایی که شرکتهای فعال کنونی در بازار با آن مواجهند، تصمیم گیری سرمایه گذاران دستخوش تأثیرات منفی خواهد شد.

عملکرد بخش‌ خصوصی ایران در توسعه روابط اقتصادی دو کشور را چگونه ارزیابی می کنید؟

بخش خصوصی ایران می تواند بسیار فعال باشد، البته اگر بخواهد. ولی می بینیم که از رقابت و همکاری بلندمدت خوششان نمی آید. این مانع اصلی بهبود وضعیت است. بخش خصوصی باید متوجه باشد که نابرده رنج، گنج میسر نمی شود و رقابت برای پیشرفت ضروری است. اگر شما جلوی رقابت را بگیرید، آنگاه نمی توانید تصمیم قاطعی بهنگام تغییر شرایط اتخاذ کنید و در نهایت بازنده خواهید بود.

تراکنش های بانکی میان دو کشور را چگونه می بینید؟ چه گام هایی باید برای رفع مشکلات بانکی میان ایران و ترکیه برداشته شود؟

پاسخ به این سوال بسیار سخت است. من می دانم که بانکهای ترکیه مایل به همکاری با بانکهای ایرانی هستند، اما در عین حال باید تابع مقررات بانکی بین المللی باشند.

به دلیل تحریم های ایالات متحده، طیف اختیارات و اقدامات بانکها بسیار محدود شده است و از این رو، برای فعالیت در بازار ایران با مشکل روبرو هستند.

از سوی دیگر، بدون نظام بانکی فعال، بهبودی در روابط تجاری و اقتصادی حاصل نمی شود. حل این مشکل باید توسط هر دو کشور صورت گیرد، اما نحوه انجام آن، مسئله دیگری است. یک راه این است که بانکی تاسیس شود تا میان دو کشور فعالیت کند. افتتاح چنین بانکی تصمیمی است که باید از سوی مقامات عالی رتبه اتخاذ شود. بانکها خودشان نمی توانند در حال حاضر چنین تصمیماتی بگیرند.

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.